گفتگوی سیاست شرق با دکتر فلاحی؛ محقق و پژوهشگر در زمینه پروتکل های بهداشتی مبارزه با کرونا

دکتر فلاحی : گایدلاین منتشر شده توسط آمریکایی ها، به حدی با پروتکل ما شباهت داشت، که اگر ما به عمق کار خودمان اشراف کامل نداشتیم، فکر می‌کردیم که کار ما در اختیار آنها قرار گرفته است !

دکتر حمید رضا فلاحی؛پژوهشگر و جراح دهان، فک و صورت

سیاست شرق _ کشورهای جهان از دسامبر ۲۰۱۹ با شیوع کروناویروس سندرم حاد تنفسی۲ (SARS_COV_2) در شهر ووهان چین و همه‌گیری آن، در موقعیت چنان بغرنجی قرار گرفتند، که بیشتر محققان و پژوهشگران تصور چنین پاندمی را نمی نمودند. ‌این مسئله باعث بسیاری از مشکلات اقتصادی، اجتماعی و حتی سیاسی در کشورهای مختلف گردید که هر یک به نحوی با شیوع سریع این ویروس مرتبط بودند.

با این وجود، آنچه از اهمیت بسیاری برای جامعه جهانی برخوردار بوده است، حفظ سلامتی و کاهش مرگ و میر ناشی از آن بود. لذا محققان در رشته های مختلف پزشکی ، علوم انسانی و حتی فنی، هر یک به نحوی تلاش داشتند تا از تبعات منفی شیوع ویروس کرونا بکاهند و از گسترش هرچه بیشتر آن ممانعت به عمل آوردند.

لذا آنچه که از اهمیت بالایی برخوردار بود، تدوین پروتکل هایی بود که موجب کاهش ابتلای افراد به بیماری کروناویروس گردد؛ و به نحو مقتضی و درست، مشاغلی را که تعطیل شده بودند، بتوانند فعالیت خود را از سر بگیرند.

در همین رابطه، پایگاه خبری سیاست شرق، گفتگویی را با یکی از پزشکان و محققانی داشته است که در این رابطه و با همکاری تیمی، تلاش هایی را صورت داده و مقالات علمی را، در ژورنال های بین المللی به ثبت رسانده است‌.

آقای دکتر حمیدرضا فلاحی، جراح دهان، فک و صورت، از جمله پزشکانی است که علاوه بر تحقیقات مختلف در زمینه تخصصی خود، تالیفات مختلفی را نیز داشته است که متن گفتگوی صورت گرفته شده را، خواهیم داشت.

ضمن تشکر از شما، به عنوان اولین سوال ؛ ضمن معرفی، در خصوص فعالیتهای تحقیقی و پژوهشی خودتان توضیحات لازم را بفرمائید.

من حمیدرضا فلاحی هستم، متولد ۱۳۶۱ شیراز، دندانپزشکی عمومی و تخصصی خود را در اهواز در دانشگاه جندی شاپور گذراندم. به همین دلیل خودم رو مدیون خوزستان می دانم و در اهواز در حال انجام خدمات پزشکی به همشهریان و سایر هموطنان عزیزم هستم.

من در آزمون فوق تخصص فک و صورت سال ۹۱ رتبه سوم کشوری را کسب کردم و یک سال هم به عنوان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی قزوین و پنج سال عضو هیئت علمی دانشگاه جندی شاپور اهواز بودم. به عنوان یکی از اعضای دپارتمان جراحی فک و صورت در بیمارستان امام خمینی اهواز کارهای تحقیقاتی زیادی نیز داشتم‌ و تا کنون بیش از ۳۰ مقاله علمی در ژورنال های بین المللی منتشر کردم. از طرفی دیگر درتالیف ، ترجمه و چاپ چندین کتاب در زمینه جراحی دهان، فک و صورت نیز همکاری و فعالیت داشته ام.

دوست دارم در اینجا به کتابی که در حیطه جراحی زیبایی صورت که اخیرا به همت دکتر سید امید کیهان از جراحان و محققین برجسته جراحی دهان ، فک و صورت کشور نوشته شده، اشاره داشته باشم که به همراه چند نفر از همکاران و اساتید ایرانی فعال در دانشگاههای معتبر دنیا نگارش شده است. این کتاب توسط بزرگترین انتشارات انلاین دنیا یعنی اشپرینگر چاپ شده و یک افتخار ملی برای کشور عزیزمان ایران است. من افتخار این را هم داشتم که در نوشتن چندین فصل از این کتاب در کنار این عزیزان باشم.

من همچنین در اولین کنگره دندانپزشکی جنوب غرب کشور که در اهواز و چهار سال پیش برگزار شد، بعنوان دبیر علمی حضور داشتم .کنگره ای که با همت و تلاش دکتر زارعی، دکتر علیزاده و دکتر احمدی و سایر دوستان برگزار شد‌.

جناب دکتر؛ بحث کرونا از اوائل سال ۲۰۲۰ به عنوان مهمترین موضوع در عرصه بین المللی مطرح و زندگی انسان های زیادی را مورد تهدید جدی قرار داده است.شما در این زمینه به عنوان یک جراح دهان ،فک و صورت چگونه وارد بحث کرونا شدید؟

من و دوستانم به نوعی از اولین هایی بودیم که کاهش حس بویایی و چشایی و حتی از دست رفتن آنها را ‌به عنوان علامت بیماری کووید_۱۹ مطرح کردیم. ما با پروفسور کیم از پزشکان مطرح دهان، فک و صورت از کره جنوبی همکاری نزدیکی داشتیم و ۲ مقاله را در این رابطه چاپ کردیم. پروفسور کیم، چیف ادیتور مجله MPRS و مدیر گروه دپارتمان فک و صورت کره جنوبی هستند.

شما تحقیقاتی نیز در زمینه پروتکل های بازگشایی مطب ها نیز داشته اید.

بله! ؛ ببینید، بر اساس گروه های شاغل و مرتبط با بیماری کووید_ ۱۹ در دنیا، که باعث تعطیلی مشاغل مختلفی گردید، دندانپزشکی نیز از این قاعده مستثنی نبود. من مطبم را در تاریخ ۳ اسفند ماه تعطیل کردم، فقط پذیرش های اورژانس داشتیم و کسانی را که نیاز به درمان فوری داشتند، ویزیت می کردیم . بله این جریان باعث شد که ما با بیماری کرونا ویروس ارتباط جدی و به نوعی درگیر شویم.

در شروع این کار و با شیوع ویروس کرونا ، رشته دندانپزشکی در کشور ما که جای بحث آن نیست، بسیار بیشتر از دندانپزشکان سایر نقاط دنیا، دچار مشکلات جدی شد. دندانپزشکان پیش از شیوع ویروس کرونا نیز، در مطب های خود از دستکش ،ماسک ، شیلد، مواد ضدعفونی سطوح، تجهیزات اختصاصی و وسایل یکبار مصرف برای هر بیمار و جهت محافظت بیماران ، کادر درمان و خودشان در مقابل بیماری های واگیر استفاده می کردند، از این رو آشنایی بشتری نسبت به سایر رشته های پزشکی با چنین وسائل و اقدامات حفاظتی داشتند.

در هر صورت این بیماری در ابتدا، تعطیلی مطب ها را به همراه داشت و ترس عجیبی بین پرسنل و کاردرمانی بوجود آورد، این مسئله با توجه به نوع و نحوه کار رشته‌ دندانپزشکی، بیشتر بود. بنابراین مجموعه اقدامات اینچنینی، باعث شد که ما روی این مسئله تمرکز، تفکر و تحقیق کنیم. البته من یک مقاله در این رابطه نوشتم در این خصوص که دندانپزشکان باید در اوج شیوع کرونا چگونه کار کنند؛ چه درمانهایی انجام دهیم و چگونه از امکانات فعلی باید استفاده کرد.

گایدلاینی که توسط خودمان طراحی شد، شامل چگونگی غربالگری بیماران می شد تا بعد از آن مراجعه نمایند و همچنین چه کارهایی باید انجام شود ، چه کارهایی را نباید انجام داد و یا چه بیمارانی نبایند مراجعه نمایند؛ چه بیمارانی در خط قرمز این بیماری قرار دارند و به چه مراکزی و با چه امکاناتی نیاز است؛ و چه تعداد دکتر در آنجا مشغول خدمات دهی باشند تا بتوان کم کم بیماری را کنترل و درمان نمود.

پس می بایست تحقیقات و مستندات مختلفی را مد نظر می گرفتید تا بتوان دستورالعمل جامع و دقیقی را تبیین نمایید!

بله!، پس از تعطیلی بسیاری از شغل ها و غرنطینه خانگی مردم ، بحث بازگشایی مشاغل، از جمله موارد مهمی بود که در کشور ما و در بسیاری از مناطق دنیا در حال اجرایی شدن بود . ما نیز دغدغه هایی در این رابطه داشتیم. به هر حال بحث سلامتی بیماران و کادر درمانی در میان بود. لذا فکر ‌کردیم که کادر درمانی در بیمارستان ها و در مطب‌های دندانپزشکی باید بر اساس یک دستورالعمل علمی، مستند و مبتنی بر شواهد موجود فعالیت خود را آغاز می کرد تا دچار مشکلات حادی نشویم .

ما باید کارهای انجام می دادیم، لذا با پزشکان تحصیلکرده و دوستانی که در ارتباط بودیم، وارد یک کار تیمی شدیم .من به همراه دیگر دوستان، یک گروه شش نفره را تشکیل دادیم‌ .تعدادی از متخصصان دندانپزشکی و جراح فک و صورت، این کار تحقیقی را شروع کردیم .

ما ابتدا تقسیم کار و اقداماتی را که می بایست انجام دهیم، در بخش های مختلف طبقه‌بندی‌ کردیم .ما دو دوره مختلف را در نظر گرفته بودیم و تقسیمی که انجام دادیم، شامل یک وضعیت قرمز و دیگری دوره ای بود که کووید _ ۱۹ تحت کنترل قرار می گرفت.

بر اساس همین طبقه بندی که برای اولین بار در دنیا انجام شد، ما تقسیم کار کردیم و هر کسی یک قسمتی از این شواهد را در دست گرفت. نتیجه کار برای خودمان نیز بسیار جالب و شگفت انگیز بود.

یکی اینکه با دیتابیسی که ما در دست داشتیم، یک مقاله علمی را نوشتیم، با بیش از ۸۰ صفحه و تصاویری که خودمان طراحی و ارائه کردیم.

پروتکل بازگشایی که کارگروه ما تهیه نموده بود یک پروتکل دقیق و جامع بود که در اختیار کارگزار کارگروه مشورتی کرونا در وزارتخانه بهداشت و در اختیار استاد عزیزان جناب آقای دکتر هوشمند، که دبیر وزارت بهداشت بود، قرار گرفت، این پروتکل مورد استقبال ایشان قرار گرفت و توصیه شدید نمودند که ترجمه شده و در اختیار ایشان قرار دهیم ،که بتوانند برای استفاده دندانپزشکان استفاده شود.

البته قبل از ارائه این پروتکل، جلسات برای بازگشایی مطب ها انجام شده بود و بماند که با چه مسائلی مواجه شده بودیم ،‌‌ در هر صورت ما این پروتکل به وزارتخانه اعلام کردیم تا خود وزارتخانه روی ترجمه آن کار کند.

اتفاقی که افتاد در آن زمان، این بود که در دنیا کسی گایدلاینی به این شکل و با جزئیاتی اینچنینی ارائه نکرده بود؛ اتفاقی که خیلی ارزشمند بود، این تحقیقی بود که می توانست در وب سایت وزارتخانه بهداشت قرار گرفته و مورد استفاده دندانپزشکان قرار گیرد؛ ولی اینچنین نشد!

در هر صورت، اتفاقی که دو هفته بعد از آن به وقوع پیوست، آن بود که CDC که مرکز کنترل بیماریهای آمریکاست ، اطلاعیه و دستورالعمل‌هایی را منتشر نمود که شامل گایدلاینی بود که برای مطب های دندانپزشکی مّد نظر گرفته بودند.

گایدلاین منتشر شده توسط آمریکایی ها، به حدی با پروتکل ما شباهت داشت، که اگر ما به عمق کار خودمان اشراف کامل نداشتیم، فکر می‌کردیم که کار ما در اختیار آنها قرار گرفته است ! ؛ این قدر مطالب و محتوای آنها به هم نزدیک و مشابه بود که ما واقعا به کار خودمان ایمان بیشتری پیدا کردیم که یک کار علمی دقیق انجام داده ایم!

این خصیصه کارها و تحقیقات علمی و تجربی است که اگر طبق روال درست انجام شوند، به یک نتیجه واحد و یا نتایج نزدیک به هم ختم خواهند شد.نتیجه ای که موجب شد که ما خودمان را بیشتر باور و به کارمان اطمینان بیشتری حاصل کنیم، چیزی که واقعا بیشتر ماها باید به آن برسیم و آن، خودباوری و ایمان به توانایی های خودمان است.

جناب دکتر ؛ بدون شک ما پتانسیل های بزرگی بین جوانان و متخصصان پزشکی، علوم انسانی و حتی مهندسی داشته و داریم .کسانی که پای کار هستند و علاقمند هستند تا مشکلی از جامعه خود برطرف نمایند.

بله ، هستند کسانی که علاقمند به تحقیق و پژوهش هستند، دلسوز هستند و سعی می کنند با عرق ملی که دارند، این تجربه شیرین را کسب کنند. کسانی که به خودشان باور دارند و می توانند برای هموطنانشان کاری انجام دهند.
ما می‌توانیم به این خودباوری برسیم.ولی می بایست به پتانسیل های خودمان و نیروهای فعال در عرصه های مختلف بهاء بدهیم. امروزه بیشتر رسانه‌های کشورهای توسعه یافته ، اخبار و اطلاعات مختلفی را تولید و با آنها، قدرت و اثر گذاری بیشتری نسبت به دیگران دارند. مسئله ای که موجب شده تا در جهان چنین القاء کنند که در بیشتر زمینه‌ها برتری دارند. اما اینچنین نیست.

واقعا شما چنین نظری دارید ؟

بله ؛ چون در دانش چیزی به نام برترین وجود ندارد، زیرا علم و دانش چنان گسترده ، ابهام آمیز و جای کار و تحقیق دارد که هر فرد و یا کشوری می تواند گوشه ای از رشد علمی دنیا را به خود اختصاص دهد و در زمینه خاصی، پیشرو و پیشرفت داشته باشد. یعنی اینکه افتخاری را کسب کند، این مسئله فقط با تلاش و خودباوری حاصل خواهد شد که واقعا پژوهشگران ما از این توانایی برخوردار هستند.

ما دوستان و همکاران بسیاری داریم که در حال تحقیق و پژوهش علمی هستند، و همچنین کسانی را داریم که کارهای بزرگ انجام داده اند و یا در حال انجام دادن هستند ولی حتی برای جامعه علمی و دانشگاهی ما ناشناخته هستند، در صورتی که باید این افراد و تلاش های آنها انعکاس داده شود تا مردم ما و حتی سایر ملل ، آنها را بشناسند و ببینند.
باید این خبرها و مسائل، انعکاس داده شود.شما ببینید که چگونه کشورهای غربی حتی تحقیقات و پژوهش های کوچک خود را بزرگ جلوه می دهند، اما متاسفانه ما در این زمینه زیاد فعال نیستیم و حتی زیاد اصراری نداریم که چنین رخدادهای علمی را که در جای جای کشور عزیزمان و توسط پژوهشگران، تحقق پیدا می کند، برای محققان جوان و قشر دانشگاهی انعکاس دهیم.

جناب دکتر فلاحی،به نظر شما چکار باید کرد که پتانسیل های متخصصین ما در حوزه های مختلف علمی، ظهور و نمود بیشتری پیدا کند؟

ببینید؛ ما امیدواریم که فضای لازم برای کنگره ها و سمینارهای علمی در کشور و همچنین استان خوزستان تدارک دیده شود تا پتانسیل های موجود بیشتر نمود پیدا کنند و پتانسیل های مخفی نیز، فرصت ظهور پیدا کنند. ما می توانیم در کشور و حتی در صحنه بین‌المللی خودمان را بیشتر عرضه نماییم و توانایی های مختلف خودمان را در معرض دید دیگران قرار دهیم تا از این طریق، سهمی در پیشرفت و غرور ملی کشورمان داشته باشیم.
استان خوزستان پتانسیل‌های زیادی در زمینه های مختلف دارد که می تواند موجب تحول در استان شود و حتی مشکلاتی را حل نماید. همه ما باید تلاش کنیم در جهت بهبود وضعیت جاری و رفع مشکلات موجود تلاش کنیم، چه در دانشگاه و یا کنج کتابخانه ها ؛ چه در بیمارستان ها و مطب های پزشکی. مهم تلاشی است که ما بتوانیم در این زمینه انجام دهیم تا گوشه ای از مشکلات را برطرف نماییم. هر یک از ما باید برای مردم شهر ، استان و کشورمان افتخار آفرین باشیم.

صدا و سیما ، روزنامه ها و همچنین خبرگزاری هایی همچون شما که به چنین مسائلی بها می دهید ، می توانند در انعکاس توانایی ها و پیشرفت های محققین و پژوهشگران ما بسیار تاثیر گذار باشند.

بدون شک باید اینچنین باشد. مجددا تشکر می کنم از اینکه وقت ارزشمندتان را به ما اختصاص دادید.
آرزوی سلامتی و موفقیت برای شما و سایر پژوهشگران و محققین کشور عزیزمان ایران داریم.

انتهای پیام



دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *